Php'de Kullanacağımız Bazı Fonksiyonlar

Arkadaşlar yakında daha yüksek seviyeli dersler vermeye başlayacağım.Bu derslere başlamadan önce size çok sık kullanacağım bazı fonksiyonları tanıtmak isterim. 

Str_replace fonksiyonu

Bu fonksiyon bir metin içindeki istediğimiz bir yazıyı başka bir yazı ile değiştirmemizi sağlar.3 parametre ile çalışır.Birincisi bulunacak değer,ikincisi yerine yazılacak değer,üçüncüsü ise aranacak değerinin hangi değişkende olduğudur.Daha iyi anlaşılması için bir örnek üzerinde anlatım yapalım: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$metin = 'Bugün dondurma yedim'; $sonuc = str_replace('dondurma', 'elma', $metin);
echo $sonuc; ?> 

Ekranda bugün dondurma yedim yazacaktır. 

Rand Foksiyonu

Rand() fonksiyonu bize rastgele sayılar türetmeye yarar.İki parametre ile çalışır.Birincisi alt değe, ikincisi ise üst değerdir.Örnek: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$a=rand(0,25);
echo $a; ?> 

Ekranı her yeniledinizde ekranda rastgele olarak 0 ile 25 arasındaki sayılar yazılacaktır. 

İnclude Fonksiyonu

İnclude fonksiyonu Php'de kuşkusuz en sık kullanacağımız fonksiyonlardadır.Bir sayfada sürekli yazacağımız bir kod yerine onu bir kere yazıp diğer sayfalara da çağırmamıza olanak sağlar.Kullanımını örnek vererek açıklayacağım.Öncelikle iki tane Php dosyası oluşturalım.Birincisinin adı başlangıç.phpolsun.Diğer php dosyamızın adı ise son.php olsun. 
başlangıç.php dosyasının içine şu kodları yazalım: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php echo 'sayfanın üst kısmına hoş geldiniz<br/>'; ?> 

son.php dosyamızın içine ise şu kodları yazalım: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
 include 'başlangıç.php'; 
   echo 'başlangıç.php bu sayfaya çağırılmıştıri'; ?> 

şimdi son.php sayfasına gittiğimiz zaman ekranda "sayfanın üst kımanıa hoş geldiniz" ve"başlangıç.php bu sayfaya çağırılmıştır" yazacaktır. 

Explode Fonksiyonu

Explode fonksiyonu metinleri bölmeye yarar.Explode fonksiyonu ile bir metni istediğimiz karakterden parçalara ayırabiliyoruz.Explode fonksiyonu parçalara böldüğü metinlerin sonucu dizi haline getirir ve her bir parçayı bir eleman yapar.2 parametre ile çalışır, ilk parametresine bölünecek karakter, ikinci paramteresi ise parçalara ayrılacak olan metin ya da metnin buldunduğu değişken yazılır.Şimdi bir örnek ile işi daha çık hale getirelim. 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$a = 'burası ilk kısım. Burası ise ikinci kısım'; $b = explode('.', $a);
 
echo $b[0]; ?> 

Bu kodu çalıştırdığımız zaman ekranda burası ilk kısım yazacaktır çünkü sonuc olarak $b[0]'ı yani ilk parçayı istedik.Eğer $b[1]'i isteseydik ekranda burası ikinci kısım yazacaktı. 

Bu derslikte bu kadar bir sonraki derslerde buluşmak üzere... 

Php'de Operatörler

 Bu konumuzda sizlere php'deki aritmetik,mantıksal ve bazı özel operatörleri anlatacağım. 

Aritmetik Operatörler

Matematik dersinden de bildiğimiz 4 temel işlem olan toplama,çıkarma,bölme ve çarpma işlemleri aritmetik operatör olarak adlandırılmaktadır. 

4 temel işlemi anlatmıycam bilmeyende lütfen burayı terk etsin    

Ama kullanımı hakkında bir örnek verebilirim. 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$a=5; $b=8; $c=12; $d=18; $işlem=$b+$c*$d+$a;
echo $işlem; ?> 

Sonuç olarak 229 gözükecektir.Eğer işlemde öncelik konusunu unutmadıysak önce çarpma işlemi yapılır bunu hatırlıyoruz demektir :D 

Kaçış Operatörü 

  Ters bölü "\" işaretidir.Php'de bazı hataları önlemek için kullanılır.Şimdi bir örnek üzerinde açıklama yapalım. 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$a="Bu elbise 23\$";
echo $a; ?> 

Ekranda bu elbise 23$ yazmaktadır.Şimdi ee noldu ki şimdi diye sorabilirsiniz hemen cevaplayayım.Tırnakiçinde yazdığımız işlemler mantıksal işlemedn geçmiyordu.Ama "$" işareti değişken belirlerken kullanılıyor yani mantıksal işlem gerektiriyor.Bu durumda burda bir çakışma söz konusu olacaktır kaçış operatörünü kullanarak "$" işaretinin değişken tanımlamada kullanılmadığını php'ye söylemiş olduk. 
  
  Aynı işlem tırnak içinde içinde tırnak kullanıldığındada gerçekleşir.İlerledilkçe bu konuya daha hakim olacaksınız.Kafayı fazla yormamak gerekir :D 

Atama Operatörü

Atama operatörleri değişkenlere değer atamak için kullanılır.Temel atama operatörü eşittir "=" işaretidir.Bir değişkenin bir başka değişkene ya da sayıya ya da bir dizi işleme eşit olduğunu belirtir. 

Şimdi size bir diğer atama operatörlerini tanıtacağım. 

  Operatör     Kullanışı             Karşılığı 
    +=   $a   += $b $a = $a + $b 
    -=   $a   -= $b $a = $a – $b 
    *=   $a   *= $b $a = $a * $b 
    /=   $a /= $b         $a = $a / $b 
    %=   $a %= $b $a = $a % $b 
    .=   $a .= $b         $a = $a . $b 
Hemen bir örnek verelim: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$a=10; $b=6; $a*=$b;
echo $a; ?> 

Sonuç olarak 60 gözükecektir.Kendiniz deneyerek bu operatörleri daha iyi kavrayabilirsiniz. 

Bir Değer Arttırma Ya Da Eksiltme

Bir değişkene sadece bir değer eklemek(yani +1 işlemini uygulamak için) için "++",bir değer eksiltmek için ise "--" operatörleri kullanılır. 
Örnek: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
a$=25; a$++;
echo $a; ?> 

Karşılaştırma Operatörleri

Birden fazla değişkeni beirli koşullara göre karşılaştırmaya yaran operatörlere denir. 

Operatör İsim                 Kullanılışı 
  ==       Eşittir               $a == $b 
  ===       Denktir               $a === $b 
  !=       Eşit değildir         $a != $b 
  !==       Denk değildir       $a !== $b 
  <>       Eşit değildir         $a <> $b 
  <       Küçüktür         $a < $b 
  >       Büyüktür         $a $b 
  <=       Küçük ve eşittir $a <= $b 
  >=       Büyük ve eşittir $a >= $b 

Karşılaştırma operatörü olarak yazdığımız çift eşittir "==" işaretine dikkat edelim.Eğer bir değerin başka bir değere eşit olduğunu belirtiyorsa çift eşittir,tanımladğımız ya da tanımlıyor olduğumuz bir değişkene değer atarken tek eşittir "=" işareti kullanılmalıdır. 

Mantıksal Operatörler

Birden fazla değişkeni karşılaştırıp değerlendirmek için kullanılırlar. 

Olumsuzsa(!) operatörü: "!$a" şeklinde kullanılır.Eğer $a değişkenimiz olumsuz yani FALSE yani "0" ise bize TRUE yani "1" değerini verir. 

Ve(&& operatörü:"$a&&$b" şeklinde kullanılır.Eğer $a ve $b olumlu(1) ise bize TRUE(1) değerini verir.$a ya da $b'den biri olumsuzsa bize FALSE(0) değerini verir. 

Ya da(||) operatörü:"$a||$b" şeklinde kullanılır.$a ya da $b değerlerinden bir tanesi olumluysa yani TRUE(1) ise bize olumslu(1) değerini verir.Eğer ikiside FALSE(0) ise bize olumsuz(0) değerini verir. 

9.sınıftaki mantık konusuyla aynıdır. 

Hata Bastırma Operatörü 

Hata bastırma operatörü olarak "@" kullanılır.Php'de her yerde kullanılabilir.Php'de ekrana hata yazısı yerine FALSE(0) değerini vermemize yarar. 

Örnek: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$a=100; $b=0; $hatalı=@($a/$b);
echo $hatalı; ?> 

Normalde 100'ü 0'a böldüğümüzde hata verecektir.Fakat hata operatörünü kullandığımız için ekranda "0" yazacaktır. 

Operatörler bu kadar.Bu konuya sıkı çalışmanızı tavsiye ederim çünkü php operatörleri cok sık kullanılmaktadır.Sağlıcakla kalın...

Php'de Veri Türleri

Bu yazımda sizlere phpdeki veri türlerinden bahsedeceğim.Php'de toplam 5 adet veri türü vardır.Bunlar: 

• Tamsayı(integer) => 1   5   45   78   gibi 
• Kesirli sayılar(double) => 1.54   5.78   gibi 
• Harf ve benzeri karakterler dediğimiz alfanumerik(string) => "kemal","mustafa   gibi 
• nesne(object) => nesneleri daha görmedik ileride anlatıcam 
• dizi(array) => bunlarda önceki yazılarımda bahsettiğim diziler 

Dikkat:Kesirli sayıları ayırırken virgül(,) DEĞİL nokta(.) kullanınız.Aksi takdirde php hata verecektir. 

  Php'de değişkenlerin veri türü otomatik olarak sizin yazım şeklinize göre belirlenir.Şimdi size öenmli bir detay vereceğim.Eğer sayıları tırnak("") işareti içinde değişkenlere atarsanız php bunu kesinlikle sayı olarak değilde alfanumerik karakter olarak atayacaktır. 


Basit işlemler esnasında pek hata alacağınızı sanmıyorum fakat karmaşık ifadeler sırasın php bazı istisnai durumları kaçırabilir ve sizi sayı niyetine yazdığınız rakamları bir bakmışınız işleme dahil etmemiş. 

Php'de Session Kullanımı

Sessionların(oturum yönetimi) kullanımı çerezlerle oldukça benzerdir.Aynı çerezlerde olduğu gibi $_SESSION global dizisile okunur fakat yazılmak için fonksiyonlar ihtiyaç duymaz. 

 

SESSIONLARLA NELER YAPILABİLİR?

Her sayfa değişmesinde kullanıcının sürekli oturum açma gereksinimi duymasının önüne geçilebildiği gibi bazı sepet uygulamalarında da kullanılabilir. 

SESSIONLAR NASIL KULLANILIR?

  Sessionları $_SESSION globa dizisinde tanımlarız fakat tanımlama yapmadan önce session_start() fonksiyonunun yazılması gerekir.Yoksa oluşturduğumuz session çalışmayacaktır.Fakat bazı sunucularda session_start() komutu hep aktif olduğu için siz yazmaya denediğiniz zaman hata alablirsiniz. 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
session_start; $_SESSION['giriş']="giriş yapıldı"; ?> 

  Yukarıda giriş anahtarıyla tanımlanan bir sessiona giriş yapıldı adında bir değer atadık. 
Bu işlem kullanıcının tarayıcıyı kapatmadığı sürece sürekli hey sayfaya gönderilecek bir bilgidir. 

  SESSIONLARA DİZİ ATAYABİLİR MİYİM?

  Neden olmasın ? 
array fonksiyonuyla rahatlıkla yapılablir. 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
$_SESSION['meyveler'] = array('portakal', 'armut', 'elma'); ?> 

Bu şekilde dizi içlerine veriler taşıyabiliriz. 

PEKİ BU SESSIONLARI NASIL SİLECEĞİM ?

Eğer sessionların her hangi birini silmek istiyorsak unset() fonksiyonunu kullanacağız: 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
session_start(): $_SESSION['meyve']='elma';
unset($_SESSION['meyve']; ?> 

  Eğer oluşturduğumuz bütün sessionları yok etmek istiyorsak session_destroy() fonksiyonunu kullanacağız. 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
session_start(): $_SESSION['meyve']='elma'; $_SESSION['giriş']="giriş yapıldı"; session_destroy(); ?> 

BU SESSIONU ÖNCEDEN TANIMLAMIŞ MIYDIM?

  Bu sorunun cevabını da yine isset() fonksiyonumuzla cevaplıyoruz. 

 Kod Çizelgesi     Kod Dili: phpHepsini Seç


<?php
start_session();
echo isset($_SESSION['kelebek']; ?> 

Eğer varsa ekrana 1 yazacak yoksa ekran boş olacaktır. 

Bu dersinde de sonuna geldik sağlıcakla kalınız...